محمد حسن خان اعتماد السلطنه
900
تاريخ منتظم ناصرى ( فارسى )
او برقرار گرديده به سلطنت مملكت وسيعهء اكبر شاهى پرداخت . وفات باقى خان صاحب ماوراء النهر و برقرار شدن برادرش ولى محمّد خان به جاى او . هم در اين سال شاه عباس لشكر به تسخير گنجه كشيد و در محرّم سال بعد اين شهر را فتح نمود چنان كه ذكر آن بيايد . اروپا - ( فرانسه ) - ايجاد روزنامه در اين مملكت موسوم به مركور فرانسه كه هفتهاى يك مرتبه منطبع مىگردد . ( روس ) - فوت بوريس پادشاه و مقتول نمودن ياغيان زوجه و پسرش را . جلوس نمودن ديمترى نام به تخت سلطنت روس . [ سنه 1015 هجرى - سنهء 1606 مسيحى ] آسيا - در محرّم اين سال شاه عبّاس قلعهء گنجه را كه به تصرّف عثمانى بود و محمّد پاشا حكومت اين قلعه را داشت به قهر و غلبه فتح كرد و دو هزار و پانصد نفر از قلعه گيان را بكشت و محمّد پاشا را به مازندران فرستاد و حكومت گنجه را به محمّد خان زياد اوغلى قاجار داد و متوجّه تفليس گرديد ، و شعرا تاريخ اين فتح را به انحاى مختلف به نظم درآوردهاند از جمله گفتهاند ( در محرم گنجه از عباس شد ) ولى تاريخ مشهور اين فتح اين است : منّت خداى را كه به اقبال بيزوال * ملك شهى زمين و زمان در فراخى است از بسكه نصرت از پى نصرت هميرسد * تاريخ فتح گنجه كليد شماخى است بالجمله پس از اين فتح چون اردوى شاه عبّاس به طرف تفليس حركت كرد محمّد پاشاى قزاقلو حاكم شهر كورى عريضهاى به شاه عبّاس نوشته اظهار انقياد نمود و خود نيز به خدمت آمده مقاليد قلعهء كورى را به ملازمان پادشاهى تسليم كرد بعد از آن قلعهء تومانس را نيز قزلباش متصرف شدند و بر عبد اللطيف پاشا حاكم تفليس معلوم شد كه محاربت و مقاومت با عساكر شاه عباس كوشش بىفايده است از در تمكين درآمده عليقلى خان شاملو به تفليس رفت و اين بلده را